21.02.2014, Cuma

Nurbanu Sultan

Haseki Afife Nûr-Banû Valide Sultan (Doğum adı: Olivia / Cecilia Venier-Baffo veya Rachel Marié Nassi, 1525 - 6 Aralık 1583) (Osmanlıca adı: خاصكي سلطانة نور بانو), Osmanlı Padişahı II. Selim'in hasekisi ve Sultan III. Murat'ın annesi. Haseki Hürrem Sultan'ın gelinidir. İtalyan kaynaklarında bu Kiklad Takım Adaları'na ait Párosadası Lordlarından Nicolò Venier ile Violante Baffo 'nun kızı Olivia olarak geçer.  
Nurbanu Sultan 1525 - 6 Aralık 1583 Nurbanu Sultan
1525 - 6 Aralık 1583

Hayatı

Valide Sultanlığı döneminde Nûrbanû Sultan için tahsis edilmiş olan Ayasofya Camii'indeki Valide Sultan Tekkesi Valide Sultanlığı döneminde Nûrbanû Sultan için tahsis edilmiş olan Ayasofya Camii'indeki Valide Sultan Tekkesi
1525 yılında, o devirde Venedik Cumhuriyeti'nin toprağı olan Ege Denizi'ndeki Páros adasında, Nicolo Venier ile Violante Baffo'nun kızı olarak dünyaya geldi. Osmanlı kaynaklarına göreyse Yasef Nassi'nin kızıdır. Bu adam Osmanlı'ya faizi getiren ilk kişidir. Kanuni Sultan Süleyman'ın eşi Haseki Hürrem Sultan tarafından saraya alınarak eğitime yollandı. Daha sonraki yıllarda kendisine Hürrem Sultan tarafından Nurbanu yani "ışık saçan kraliçe" adı verilerek II. Selim ile evlendirildi. İlk adı Afife ise "namuslu" anlamına gelmektedir. Hürrem Sultan'ın oğlu Selim tüm kardeşlerinin ölümüyle önce Kanuni Sultan Süleyman'nın varisi, daha sonra da 29 Eylül 1566 tarihinde Kanuni'nin vefat etmesi üzerine Osmanlı Padişahı oldu. Selim'in 21 Aralık 1574 tarihinde ölümü üzerine ise, Nûr-Banû Sultan'ın oğlu Murat'ınOsmanlı tahtına çıkmasıyle, Nûr-Banû Sultan da Valide-i Atik Sultan unvanını aldı. "Atik" eski anlamına gelmektedir ve ilk ve en büyük valideyi kasteder. Bazı tarihçilere göre ilk "Valide Sultan" ünvanını alan kişidir. Bundan dolayı "atik" ünvanını aldığı düşünülür.
Nûr-Banû Sultan'ın 1583 yılındaki cenaze törenini tasvir eden bir minyatür. (Lokman'ın Şehinşahname eserinden alınmıştır) Nûr-Banû Sultan'ın 1583 yılındaki cenaze törenini tasvir eden bir minyatür. (Lokman'ın Şehinşahname eserinden alınmıştır)

Çocukları

  • Esmehan Sultan
  • III. Murad
  • Fatma Sultan

Yaptırdığı hayır kurumları

Afife Nûr-Banû Sultan Valide Sultanlığı döneminde İstanbul'un Üsküdar semtinde külliye, cami, medrese, tekke, sıbyan mektebi,kervansaray, hamam, darülkurra ve darüşşifa'dan oluşan Nûrbanû Sultan Valide-î Atik Camii ve Külliyesi'ni Mimar Sinan'a yaptırdı. Bu eserin1583 tarihinde tamamlanmasının hemen ardından 7 Aralık 1583 tarihinde oğlu III. Murat'ın saltanatı döneminde vefât etti. Ayasofya Camii'nde bulunan II. Selim Türbesi'ne defnedildi.