11.06.2014, Çarşamba

Irakeyn Seferi

Matrakçı Nasuh Map of Tabriz Matrakçı Nasuh Map of Tabriz
Osmanlı Devleti batıda Kutsal Roma Cermen İmparatorluğu ile savaşırken, doğuda Germen imparatoruyla birlik kuran Şiî Safevî DevletiOsmanlı sınırlarını aşarak Sünni halkı rahatsız etmekteydi. Celalileri kullanarak isyan çıkartan Şah Tahmasb'ın bu düşmanca davranışları üzerine Sultan Süleyman Han, harekete geçti. 27 Ekim 1533'de Vezir-i azam Pargalı Damat İbrahim Paşa'yı İstanbul'dan doğuya gönderen Sultan'ın kendisi de, baharda sefere çıktı.

Yolculuk

11 Haziran'da hareket eden I. Süleyman, 20 Temmuz'da Konya’ya vardı. Konya’da Mevlana Celaleddin Rumi’nin türbesini ziyaret etti.Kayseri-Sivas-Erzincan yolunu izledi. 27 Eylül'de Tebriz’e girdi. Safevi kıyımından bunalan şehir halkı, Osmanlı Ordusunu sevinçle karşıladı.I. Selim'e karşı 1514 Çaldıran mağlubiyetinin etkisinde olan Safeviler, devamlı Osmanlılar'dan kaçıyor, meydan savaşı için ortaya çıkamıyorlardı. Osmanlı güçlerinin bölgeye gelmesinden kıvançlı olan halk padişaha bağlılığını duyurdu. 24 Kasım 1534'te Osmanlı ordusu Bağdat'a girdi. Azamiyye’yi ziyaret edip, büyük bir türbe yapılmasını emrettikten sonra, Kanuni Sultan Süleyman'da, 30 Kasım'da şehre girdi. Bağdat’ta bağlantılarda bulundu.

Takip ve dönüş

1534-1535 Kışı'nı Bağdat’ta geçiren Han, burada Osm anlı devlet örgütünü kurdu. Bağdat’ın dini önem edinen yerlerini gördü. Safevi tehlikesini kesin olarak kaldırmak isteyen I. Süleyman,Şah'ın Van yönünde olduğu haberi üzerine, harekete geçti. 1 Temmuz 1535'de Tebriz’e gelen Osmanlı Sultanı, devamlı kaçan Şah Tahmasb Safevi’yi takip için İran içerisine girdiyse de karşı çıkan olmadı. Avrupa devletlerinden ve Safevilerden elçi heyetlerini kabul eden, Sultan Süleyman, dönüşünde de dini önem edinen yerleri görerek Tebriz-Diyarbakır-Antakya-Adana-Konyayoluyla 8 Ocak 1536'da İstanbul’a geldi.

Kazanımlar ve sefer adının anlamı

Irak'ın Arap ve Acem bölümleri fethedildiği için “İki Irak seferi” manasında Irakeyn Seferi adı verilen bu hareketin sonucunda, bölgedeki Safevi egemenliği sona erdirilip, Bağdat ve BasraOsmanlı ülkesine katıldı.